آموزش نقشه کشی تأسیسات

آموزش نقشه کشی تأسیساتلوگوی دانش پیشه

دوره آموزش نقشه کشی تأسیسات

آموزش نقشه کشی تأسیسات ساختمان برای ارتقاء مهارت دانشجویان مهندسی
ترسیم انواع نقشه تأسیسات به کمک نرم افزار اتوکد
۶ جلسه ۳ ساعته (در مجموع ۱۸ ساعت)

آموزش نقشه کشی تأسیسات

آموزش نقشه‌کشی تأسیسات، یکی از گام‌های مهم برای ورود به صنعت ساختمان است. نقشه‌ کشی تأسیسات مکانیکی، به‌عنوان قلب یک پروژه ساختمانی، شامل نقشه‌های سیستم‌های گرمایشی، سرمایشی، گازرسانی، آبرسانی و فاضلاب می‌باشد. همچنین نقشه‌ کشی تأسیسات برقی شامل مسیر سیم‌کشی‌ها، مسیر خطوط تلفن، آنتن، آیفن و … است. تسلط بر خواندن و ترسیم این گونه نقشه‌ها، نه‌تنها برای مهندسان و طراحان، بلکه برای مجریان و ناظران نیز یک ضرورت انکارناپذیر است.

نقشه کش تأسیسات چه کسی است؟

نقشه کش تأسیسات فردی است که بر اساس طراحی مهندسان مکانیک و یا تأسیسات، نقشه‌های مکانیکی و برقی ساختمان را تهیه می‌کند. یک نقشه کش سازه باید هم اصول نقشه خوانی و نقشه کشی را بداند، هم درک مناسبی از اصول طراحی و استانداردهای مقررات ملی ساختمان داشته باشد و هم به نرم‌افزارهای تخصصی نظیر اتوکد مسلط باشد.

چنانچه با نرم افزار AutoCAD آشنا هستید و تنها نیاز به آموزش نقشه کشی تاسیسات دارید، در یک دوره ۱۸ ساعته شامل ۶ جلسه ۳ ساعته با سرفصل‌های اصلی که در ادامه آورده شده است، آشنا خواهید شد. اما در صورتی که با نرم افزار اتوکد نیز آشنا نیستید، یک دوره آموزش ۳۰ ساعته شامل ۱۰ جلسه ۳ ساعته نیاز خواهید داشت تا همزمان نقشه خوانی و نقشه کشی با اتوکد تأسیسات را آموزش ببینید.

چرا نقشه‌کشی تأسیسات (مکانیکی و برقی) اهمیت دارد؟

نقشه‌های تأسیسات، پل ارتباطی بین محاسبات مهندسی و اجرای عملی در کارگاه ساختمانی هستند. اهمیت یادگیری این مهارت در موارد زیر خلاصه می‌شود:

  • کاهش خطاهای اجرایی: یک نقشه دقیق از انجام عملیات سلیقه‌ای و غیراستاندارد در کارگاه جلوگیری می‌کند.
  • بهینه‌سازی مصرف انرژی: طراحی صحیح سیستم‌های سرمایش، گرمایش و برق‌کشی، مستقیماً بر کاهش مصرف انرژی ساختمان تأثیر می‌گذارد.
  • هماهنگی بین رشته‌ای: نقشه‌های تأسیسات باید با معماری و سازه هماهنگ باشند تا از تداخل در اجرا جلوگیری شود.
  • افزایش ایمنی: طراحی اصولی سیستم اعلام حریق، اتصال زمین و برق‌کشی ایمن، جان ساکنان را تضمین می‌کند.

⚙️ بخش اول: آموزش نقشه‌کشی تأسیسات مکانیکی

تأسیسات مکانیکی شامل سیستم‌هایی هستند که آسایش حرارتی و بهداشتی ساختمان را تأمین می‌کنند. مهندس مکانیک و یا مهندس تأسیسات مکانیکی بر اساس استانداردهای مقررات ملی ساختمان، طراحی اینگونه سیستم‌ها را بر عهده دارد. وظیفه ترسیم نقشه‌های تاسیسات ساختمان نیز بر عهده نقشه کش تأسیسات است.

مهندس مکانیک و نقشه کش تأسیسات در قالب کار تیمی به طراحی و ترسیم سیستم‌های مکانیکی ساختمان می‌پردازند که شامل موارد زیر است:

آماده‌سازی نقشه‌های معماری:

اولین گام، پالایش (خام‌سازی) پلان‌های معماری شامل حذف ابعاد و متن‌های اضافی و تعیین محورهای ساختمان برای جانمایی تأسیسات است.

طراحی و ترسیم سیستم آبرسانی و فاضلاب:

  • 🚿 طراحی و ترسیم شبکه لوله‌کشی آب سرد و گرم بهداشتی
  • 🚽 طراحی و ترسیم سیستم فاضلاب با رعایت شیب‌بندی استاندارد (حداقل ۲٪ برای لوله‌های افقی)
  • ✇ جانمایی دریچه‌های بازدید و لوله‌های هواکش (ونت) برای جلوگیری از بوی نامطبوع.

طراحی و ترسیم سیستم گرمایش و سرمایش:

  • 🌡️ انتخاب سیستم‌های حرارتی و برودتی شامل: گرمایش از کف، رادیاتور، فن‌کویل، داکت اسپلیت و چیلر.
  • 🌡️ ترسیم مسیر لوله‌های رفت و برگشت آب گرم یا سرد به تجهیزات پایانی.
  • 🌡️ طراحی سایز لوله‌ها و محاسبه افت فشار با استفاده از نرم‌افزارهای تخصصی.

طراحی موتورخانه و چاه‌های جذبی:

  • 🛠️ جانمایی تجهیزات موتورخانه (بویلر، منبع انبساط، پمپ‌ها، سختی‌گیر و مخزن سوخت) در پلان.
  • 🛠️ تعیین محل و ابعاد چاه جذبی یا سیستم دفع فاضلاب بر اساس سطح زیربنا.

ترسیم نقشه با نرم‌افزار اتوکد:

  • 🅰️ کار با لایه‌ها، بلوک‌های آماده تجهیزات، تنظیم مقیاس چاپ و اندازه‌گذاری دقیق.
  • 🅰️ خروجی گرفتن در قالب نقشه‌های فاز ۲ (اجرایی) قابل ارائه به پیمانکار.

🕯 بخش دوم: آموزش نقشه‌کشی تأسیسات برقی

تأسیسات برقی، سیستم عصبی ساختمان هستند که روشنایی، نیروی محرکه و ایمنی را تأمین می‌کنند. نقشه‌کشی برق از اهمیت فوق‌العاده‌ای در پروژه‌های مسکونی، تجاری و صنعتی برخوردار است.

مهندس برق و الکترونیک و نقشه کش تأسیسات در قالب کار تیمی به طراحی و ترسیم سیستم‌های برقی ساختمان می‌پردازند که شامل موارد زیر است:

طراحی سیستم روشنایی:

  • 💡 محاسبه سطح روشنایی بر اساس کاربری فضا (لوکس مورد نیاز برای اتاق‌ها، سالن‌ها، پارکینگ و راه‌پله‌ها).
  • 💡 جانمایی چراغ‌ها، کلیدها و پریزها با رعایت فواصل استاندارد (مثلاً فاصله پریزها از کف و درب‌ها).
  • 💡 انتخاب نوع چراغ‌ها و ارائه جدول مشخصات روشنایی.

طراحی و ترسیم مدارهای برق‌کشی:

  • 🔌 ترسیم مسیر کابل‌کشی از تابلو برق اصلی تا مصرف‌کننده‌ها (چراغ‌ها، پریزها، وسایل سرمایشی و گرمایشی).
  • 🔌 رعایت تعادل بار بین فازها در سیستم‌های سه‌فاز.
  • 🔌 تعیین سطح مقطع سیم‌ها و کابل‌ها بر اساس جریان مصرفی و ضریب هم‌زمانی.

سیستم‌های ایمنی و اعلام حریق:

  • 🚨 طراحی نقشه اعلام حریق شامل جانمایی دتکتورهای دود و حرارت، شستی‌های اعلام دستی و آژیرهای هشدار بر اساس استاندارد
  • 🚨 ترسیم شبکه اتصال زمین (ارتینگ)

هماهنگی تأسیسات برقی با معماری و مکانیک:

  • 🔄 جلوگیری از تداخل مسیر کابل‌ها با لوله‌های آب و فاضلاب.
  • 🔄 جانمایی پریزهای اختصاصی برای تجهیزات مکانیکی مانند پمپ‌ها، چیلر و بویلر.

سرفصل‌های آموزش تأسیسات

تأسیسات آب رسانی

📚 آشنایی با منابع آب
📚 آشنایی با سیستم آب رسانی
📚 آشنایی با لوازم و تجهیزات آبرسانی:
لوله، وصاله، شیر مصرف، شیرهای مسیر، شیرهای اطمینان، کنتور
📚 آشنایی با علائم در نقشه‌های آبرسانی
📐 ترسیم نقشه لوله کشی آب سرد و گرم
تاسیسات آب رسانی
تأسیسات آب رسانی

تأسیسات فاضلاب

📚 آشنایی با انواع فاضلاب
📚 آشنایی با روش‌های جمع آوری فاضلاب خانگی
📚 آشنایی با لوازم و تجهیزات:
وسایل بهداشتی، سیفون، لوله‌ها، اتصالات (وصاله‌ها)، تجهیزات شستشو دهنده، هواکش
📚 آشنایی با علائم در نقشه‌های لوله کشی فاضلاب و هواکش
📐 ترسیم نقشه لوله کشی فاضلاب و هواکش
تاسیسات فاضلاب
تأسیسات فاضلاب

تأسیسات حرارتی و برودتی

📚 آشنایی با انواع سیستم‌های حرارت مرکزی
📚 آشنایی با انواع سیستم‌های برودتی
📚 آشنایی با علائم در نقشه‌های تاسیسات حرارتی و برودتی
📐 ترسیم نقشه تاسیسات حرارتی و برودتی
تاسیسات حرارتی و برودتی
تأسیسات حرارتی و برودتی

تأسیسات گاز رسانی

📚 آشنایی با انواع سوخت
📚 موارد مصرف گاز
📚 آشنایی با لوازم و تجهیزات گازرسانی:
لوله، رگولاتور، کنتور شیر ها
📚 آشنایی با علائم در نقشه‌های لوله کشی گاز
📐 ترسیم نقشه لوله کشی گاز
تاسیسات گاز رسانی
تأسیسات گاز رسانی

تأسیسات الکتریکی

📚 آشنایی با انرژی الکتریکی
📚 آشنایی با اجزای تشکیل دهنده مدار الکتریکی
📚 آشنایی با انواع مدار الکتریکی
📚 آشنایی با پارامترهای مدار
📚 آشنایی با لوازم و تجهیزات تاسیسات الکتریکی:
سیم‌ها و کابل‌ها، پریزها، دوشاخه‌ها، کلیدها، کنتور، جعبه تقسیم، فیوز، لامپ
📚 آشنایی با علائم در نقشه‌های تاسیسات الکتریکی
📐 ترسیم نقشه‌های تاسیسات الکتریکی
تاسیسات الکتریکی
تاسیسات الکتریکی

استاندارد فنی و حرفه‌ای آموزش نقشه کشی تأسیسات ساختمان

با کلیک بر روی لینک‌های زیر، می‌توانید استاندارد فنی و حرفه‌ای مرتبط با مهارت نقشه کشی تأسیسات مکانیکی و برقی را مشاهده و دانلود کنید.

آزمون فنی و حرفه‌ای نقشه کشی تأسیسات

کلیه آزمون‌های سازمان فنی و حرفه‌ای دارای دو مرحله است. گام اول آزمون تستی است و شامل ۴۰ پرسش چهار گزینه‌ای است. نمره قبولی برای آزمون تستی ۵۰ از ۱۰۰ می‌باشد. این آزمون نمره منفی ندارد و با پاسخ گویی صحیح به ۲۰ سوال، نمره قبولی را به دست می‌آورید.

پس از قبولی در آزمون تستی، گام دوم، آزمون عملی است که از شما خواسته می‌شود تا با توجه به سرفصل‌های توضیح داده شده در بالا، تعدادی از نقشه‌های تأسیسات مکانیکی و برقی را ترسیم نمایید. نمره قبولی برای آزمون عملی ۷۰ از ۱۰۰ می‌باشد.

💯 روش محاسبه نمره کلی:

نمره عملی ضرب در ۷۵ درصد و نمره تستی ضرب در ۲۵ درصد می‌شود. سپس این دو عدد با هم جمع می‌گردد. نمره نهایی باید از ۷۰ بالاتر باشد تا گواهینامه فنی حرفه‌ای برای شما صادر شود.

نوشته‌های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید